Almanya'da Türk belgeleri: nereden alınır, nereye verilir, kim tercüme eder?

Son güncelleme: 22.10.2026

Bu rehber Almanya'da en sık istenen Türk ve Alman belgeleri için dört soruyu cevaplıyor: Belgeyi nereden alırım? Hamburg'da hangi daire ister? Apostil ve tercüme gerekir mi? Hangi kanuna göre? Her bilgi Alman kanun metnine veya resmî bir kaynağa dayanıyor (liste sayfanın sonunda).

Kısaca: Almanya'da daireler ve mahkemeler Almanca çalışır (VwVfG § 23, GVG § 184). Bu yüzden yabancı dildeki belgeler için genellikle Almanya'da yeminli veya yetkili bir tercümanın onaylı tercümesi gerekir. Çok dilli formlar (Formül A, B, C) çoğu zaman istisnadır. Türk resmî belgeleri için pek çok işlemde ayrıca apostil istenir.

1. Tercüme neden zorunlu? Kanuni dayanak

Daireler: VwVfG § 23 Abs. 1'e göre resmî dil Almancadır; daire yabancı dildeki belgeler için tercüme isteyebilir (§ 23 Abs. 2). Hamburg'da aynı kural Hamburg İdari Usul Kanunu'nda (HmbVwVfG) yer alır.

Standesamt: PStV § 2 Abs. 1, yabancı dildeki belgeler için Almanca tercüme istenmesini öngörür. Taraflardan biri Almanca bilmiyorsa ayrıca tercüman bulundurulur (§ 2 Abs. 2 PStV).

Mahkeme: Mahkeme dili Almancadır (GVG § 184). Mahkeme, yabancı belgelerin eyalet hukukuna göre yetkilendirilmiş bir tercüman tarafından çevrilmesini isteyebilir (ZPO § 142 Abs. 3).

2. Onaylı tercümeyi kim yapabilir?

Onaylı (beglaubigte) tercümeyi, bir Alman eyaletinin hukukuna göre genel yetki almış, yemin etmiş veya resmen atanmış tercümanlar yapar. Hamburg'da bu konu Hamburg Tercüman Kanunu (HmbDolmG) ile düzenlenir, yetkili makam İçişleri ve Spor Dairesi'dir. Mahkeme tercümanları için federal düzeyde GDolmG geçerlidir. Tüm yetkili tercümanlar eyalet adalet idarelerinin veri tabanında (justiz-dolmetscher.de) listelenir.

Uygulamada önemli bir nokta: Hamburg'daki bazı makamlar tercümanın açıkça Almanya'da yeminli olmasını şart koşar. Örneğin Hanseatisches Oberlandesgericht yurt dışı boşanmaların tanınmasında böyle ister. Türkiye'de noterden yapılmış tercümeler bu durumda yetmez. Emin değilseniz başvurmadan önce daireye sorun.

Özel durum: Bir Hamburg belgesinin tercümesi yurt dışında kullanılmak üzere Amt für Migration tarafından ön onaya (Vorbeglaubigung) gönderilecekse, Hamburg Service'e göre tercümanın Hamburg'da yeminli olması gerekir. Alman dairelerine verilecek tercümelerde bu sınırlama yoktur.

3. Apostil: ne zaman, nereden, kimden?

Almanya ve Türkiye 5 Ekim 1961 tarihli Lahey Sözleşmesi'ne taraftır. Konsolosluk tasdiki yerine belgeyi düzenleyen ülkenin apostil şerhi yeterlidir.

Türk idari belgeleri (nüfus, diploma, tapu): Valilik (il) veya Kaymakamlık (ilçe) apostil verir.
Türk mahkeme belgeleri (boşanma kararı): Ağır Ceza Mahkemesi Başkanlıkları veya Adalet Komisyonu Başkanlıkları verir.
e-Apostil: Türkiye 1 Ocak 2019'dan beri adli sicil kayıtları ve mahkeme kararları için elektronik apostil veriyor.
Türkiye'de kullanılacak Hamburg belgeleri: Hamburg dairelerinin belgelerine (Standesamt, Kundenzentrum, Finanzamt, devlet okulları) apostili Amt für Migration, Hammer Straße 30–34 verir. Mahkeme ve noter belgeleri ile federal belgeler başka makamlardan geçer.

Tercüme apostil şerhini de kapsamalıdır. Bu yüzden sıra şöyledir: önce apostil, sonra tercüme.

4. Tablo: belge belge

Belge	Nereden alınır?	Hamburg'da nereye verilir?	Tercüme / apostil	Kanuni dayanak
Nüfus Kayıt Örneği (tercihen vukuatlı)	e-Devlet, Türkiye'de Nüfus Müdürlüğü veya Başkonsolosluk	Standesamt, Ausländerbehörde / Amt für Migration, vatandaşlık (Einbürgerung)	Evet, onaylı tercüme; çoğunlukla apostil istenir	§ 2 PStV, § 23 VwVfG
Formül A (çok dilli doğum belgesi)	Nüfus Müdürlüğü / Başkonsolosluk	Standesamt, Kindergeld, Einbürgerung	Genellikle hayır – çok dilli CIEC formu	CIEC 16 No'lu Sözleşme (Viyana 1976)
Formül B (çok dilli evlenme belgesi)	Nüfus Müdürlüğü / Başkonsolosluk	Standesamt, aile birleşimi, Ausländerbehörde	Genellikle hayır – çok dilli CIEC formu	CIEC 16 No'lu Sözleşme
Türk ehliyeti	Emniyet / Nüfus Müdürlüğü (Türkiye)	Hamburg: LBV Führerscheinstelle (Mitte veya Nord), randevu lbv-termine.de	Daire isterse yeminli tercüman çevirisi	FeV § 29, § 31, Ek 11
Boşanma kararı (kesinleşme şerhli)	Türkiye'de Aile Mahkemesi	Standesamt (yeni evlilikten önce); gerekirse Hanseatisches Oberlandesgericht	Evet – tercüman Almanya'da yeminli olmalı; apostil gerekir	§ 107 FamFG
Adli Sicil Kaydı	e-Devlet (e-Apostil ile)	Ausländerbehörde, Einbürgerung, işveren	Evet, onaylı tercüme	§ 23 VwVfG
Diploma, transkript, meslek belgeleri	Üniversite / e-Devlet (YÖK), okul, oda	Denklik makamı; Hamburg'da ücretsiz danışmanlık: ZAA	Evet, onaylı tercüme	BQFG / HmbBQFG
Evlenme Ehliyet Belgesi (Ehefähigkeitszeugnis)	Yetkili Türk makamı (ör. Başkonsolosluk)	Nikâhın kıyılacağı Standesamt	Çok dilli değilse evet; 6 ay geçerli	BGB § 1309
Vekaletname	Türkiye'de noter veya Başkonsolosluk	Almanya'da noter, tapu dairesi, mahkeme, banka	Evet; Türk noter belgelerine apostil	1961 Lahey Apostil Sözleşmesi
Türkiye'de kullanılacak Alman belgeleri (doğum, evlilik, boşanma, Meldebestätigung)	Hamburg'da Standesamt / Kundenzentrum / mahkeme	Hamburg Başkonsolosluğu (nüfusa tescil) veya Türkiye'deki daire	Çok dilli belgede tercüme gerekmez; değilse Türkçe tercüme + apostil	Federal Dış İşler Dairesi (BfAA) bilgi notu

5. En sık sorun çıkan üç durum

Türk ehliyeti: Türkiye, FeV Ek 11 listesinde yer almıyor. Almanya'da ikamet başladıktan sonra Türk ehliyetiyle en fazla 6 ay (185 gün) araç kullanılabilir. Değişim için genellikle teorik ve pratik sınav gerekir. Hamburg'da yetkili daireler LBV-Mitte ve LBV-Nord ehliyet büroları. Tercüme istenip istenmeyeceğine daire karar verir; istenirse resmî yeminli tercüman yapmalıdır. Ehliyet tercümesi →

Türkiye'de boşanma, Hamburg'da yeni evlilik: Yurt dışı boşanma Almanya'da kural olarak eyalet adalet idaresi tanıdıktan sonra geçerli olur. Hamburg'da bu makam Hanseatisches Oberlandesgericht'tir (FamFG § 107; ücret 15–305 €). İstisna: Boşanma sırasında iki eş de yalnızca Türk vatandaşıysa resmî tanıma işlemi gerekmez (FamFG § 107 Abs. 1 S. 2), Standesamt kendisi inceler. Tercümeler Almanya'da yeminli bir tercümandan olmalıdır.

Almanya'da evlilik: Almanya'da evlenen Türk vatandaşı kendi ülkesinden evlenme ehliyet belgesi getirmelidir (BGB § 1309 Abs. 1). Belge altı ay geçerlidir. Bu belgeden muafiyeti yalnızca Oberlandesgericht başkanı verebilir (BGB § 1309 Abs. 2). Almanya'da evlenmek için gerekli belgeler →

Türk aileleri ilgilendiren güncel değişiklikler

3 yılda vatandaşlık kaldırıldı (Federal Meclis, 8 Ekim 2025): 2024'te getirilen üç yılda "hızlı vatandaşlık" yolu kaldırıldı. Genel kural en az beş yıl ikamet olarak kalıyor. Başvuru belgeleri (nüfus kayıt örneği, evlenme ve doğum belgeleri) için onaylı tercüme yine gerekli. Kaynak: Alman Federal Meclisi

Türkiye'deki akrabalar için Schengen vizesi (AB, 15 Temmuz 2025): Türkiye'de oturan Türk vatandaşları için kademeli kural geçerli: Son üç yılda iki vizeyi kurallara uygun kullanan kişiye bir yıllık, ardından üç ve beş yıllık vize verilebiliyor. Aile ziyaretleri ve davetiyeler için önemli. Kaynak: Avrupa Komisyonu

Yazar hakkında: Refik Mor, Türkçe–Almanca genel yetkili tercüman (Schleswig-Holstein Yüksek Eyalet Mahkemesi) ve yeminli tercüman (Kiel Eyalet Mahkemesi); T.C. Hamburg Başkonsolosluğu yeminli tercüman listesinde kayıtlı. Bu sayfa hukuki danışmanlık yerine geçmez; son söz her zaman yetkili dairenindir. Güncelleme: Ekim 2026.

💬 Belgenizi WhatsApp ile gönderin