Almanya'da oturum izni türleri ve Türk vatandaşlarının özel hakları
Son güncelleme: 22.10.2026
Süreli mi, süresiz mi, Mavi Kart mı? Almanya'daki oturum izinleri ve Türk vatandaşlarına Ankara Anlaşması'ndan doğan, çoğu kişinin bilmediği özel haklar.
Başlıca oturum izinleri
- Aufenthaltserlaubnis: Süreli; çalışma, eğitim, aile gibi bir amaca bağlı.
- Niederlassungserlaubnis (süresiz): Genel kural 5 yıl oturum izni, en az 60 ay emeklilik primi, B1 Almanca, "Leben in Deutschland" bilgisi, yeterli konut ve geçim güvencesi. Nitelikli çalışanlar 3 yıl ve 36 ay primle başvurabilir.
- Daueraufenthalt-EU: 5 yıl oturum ve benzer koşullarla; AB içinde hareketlilik sağlar.
- Blaue Karte EU (Mavi Kart): 2026'da brüt yıllık asgari maaş genelde 50.700 €, eleman açığı olan mesleklerde ve yeni mezunlarda 45.934,20 €. 27 ay sonra (B1 ile 21 ay) süresiz izne geçilebilir.
- Chancenkarte: Almanya'da iş aramak için en fazla 1 yıllık izin; haftada 20 saate kadar çalışılabilir.
Türk vatandaşlarına özel: ARB 1/80
Ankara Anlaşması'na dayanan Ortaklık Konseyi Kararı 1/80, Almanya'da düzenli çalışan Türk vatandaşlarına kendiliğinden doğan haklar verir. Oturum izni bu hakkı yalnızca belgeler (§ 4 Abs. 2 AufenthG).
- Madde 6 – çalışanlar: aynı işverende 1 yıl düzenli çalışmadan sonra izin uzatma hakkı; 3 yıl sonra aynı meslekte işveren değiştirme; 4 yıl sonra her ücretli işe serbest erişim.
- Madde 7 – aile üyeleri: 3 yıl düzenli ikametten sonra iş tekliflerine başvurma; 5 yıl sonra her işe serbest erişim. Almanya'da meslek eğitimini bitiren çocuklar için ek haklar vardır.
Türk vatandaşları için Schengen vizesi şartı hâlâ sürüyor. Eş birleşiminde temel Almanca şartına AB Adalet Divanı'nın Dogan kararı (C-138/13) sonrasında Türk vatandaşları için zorluk istisnası uygulanabilir; ayrıntılar için: aile birleşimi.
Sık istenen Türk belgeleri
- Evlilik belgesi (eş birleşimi) – çok dilli Formül B çoğu zaman tercümesiz kabul edilir
- Doğum belgesi veya nüfus kayıt örneği (çocuk birleşimi)
- Diploma ve transkript (Mavi Kart, Chancenkarte, denklik) – yeminli tercüme gerekir
- Adli sicil kaydı
Ausländerbehörde'nin size verdiği listeyi gönderin; hangi belgenin tercümesi gerektiğini ve aynı gün teslim edilip edilemeyeceğini söyleyeyim. Ayrıca: Ausländerbehörde işlemleri.
Sık sorulan sorular
Niederlassungserlaubnis için şartlar neler?
Genel olarak 5 yıl oturum izni, 60 ay emeklilik primi, B1 Almanca, Leben-in-Deutschland bilgisi, yeterli konut ve geçim güvencesi. Nitelikli çalışanlar için 3 yıl.
2026'da Mavi Kart için ne kadar maaş gerekir?
Genel olarak brüt yıllık 50.700 €; eleman açığı olan mesleklerde ve yeni mezunlarda 45.934,20 €.
ARB 1/80 nedir?
Ankara Anlaşması'na dayanan ve Almanya'da düzenli çalışan Türk vatandaşlarına çalışma ve oturum hakları veren Ortaklık Konseyi Kararı. Haklar şartlar oluşunca kendiliğinden doğar.
Anmeldung ne zaman yapılmalı?
Taşındıktan sonra 2 hafta içinde.
Kaynaklar (Ekim 2026): Make it in Germany – Blaue Karte EU · Make it in Germany – Niederlassungserlaubnis · § 4 AufenthG (dejure.org) · § 9 AufenthG (dejure.org)
Not: Bu sayfa genel bilgi amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Bağlayıcı olan her zaman yetkili dairenin bilgisidir.